Wychowanie autorytarne

Wychowanie autorytarne (nazywane też niekiedy wychowaniem autokratycznym) stoi w opozycji do wychowania bezstresowego. Pierwsze oparte jest na niemal absolutnej władzy rodzicielskiej, drugie zakłada, że nie wolno dziecka stresować, a ono samo w dużej mierze decyduje o sobie. Wychowanie autorytarne i bezstresowe to dwa diametralnie odmienne modele stojące na przeciwstawnych biegunach.

Wychowanie autorytarne, choć dziś jest znacznie mniej powszechne niż jeszcze pół wieku temu, to niektórzy rodzice nadal wierzą, że tylko w ten sposób zdołają dobrze wychować dzieci. Żyjąc w takim przekonaniu oczekują od dziecka bezwzględnego posłuszeństwa. Wydają zakazy i nakazy, chcą by dziecko podporządkowało się ich woli, a jeśli tego nie robi, karzą je. Każdy przejaw buntu dziecka, czy jego próby zmiany tej sytuacji natychmiast są tłumione. Dochodzi do sytuacji, gdy sukcesy dziecka traktowane są jak coś, co jest rzeczą zupełnie normalną, a porażki i błędy są surowo karane.

Jakie skutki dla dziecka ma wychowanie autorytarne?

Wychowanie autorytarne, w opinii psychologów rozwojowych i wychowawczych, niesie ze sobą wiele niebezpieczeństw. Po pierwsze hamuje rozwój emocjonalny dziecka, po drugie rozwój społeczny, a po trzecie moralny. Wynikające z tego modelu wychowania ograniczenia samodzielności dziecka oraz uniemożliwienie podejmowania przez niego inicjatywy w bardzo istotny sposób wpływa na obniżenie poczucia jego wartości. Prawa, przywileje i obowiązki dziecka w takim modelu nie mogą być negocjowane, są za to surowo egzekwowane przez rodziców. Postępowanie i zachowanie dziecka są nieustannie poddawane kontroli i oceniane.

Jakie skutki może mieć autorytarne wychowanie?

Przedstawiony w tym wpisie model wychowawczy często nie pozostaje bez wpływu na kształtowanie charakteru i postaw dziecka w przyszłości. Dziecko, które nieustannie zmuszane jest do uległości i posłusznego wypełniania z góry narzucanych, nie podlegających jakiejkolwiek dyskusji zasad, w przyszłości często nie zdolne jest do samodzielnego podejmowania decyzji. Często czuje się też gorsze od innych. Może się zdarzyć, że dziecko zmuszane do bezwzględnego posłuszeństwa i surowo karane, samo zacznie czerpać wzorce zachowań od swoich rodziców i przenosić je na kontakty ze słabszymi od siebie kolegami. Stawianie dziecku zbyt wysokich wymagań oraz rzadkie okazywanie ciepła może doprowadzić do sytuacji, kiedy dziecko będzie żyło w poczuciu,  że rodzice są z niego ciągłe niezadowoleni. Może wtedy zacząć szukać akceptacji poza domem rodzinnym, angażując się w niedozwolone przyjaźnie lub odwiedzając nieodpowiednie dla niego miejsca. Istnieje jeszcze wiele innych trwałych i negatywnych skutków, jakie wychowanie autorytarne może mieć dla dziecka.

 

Dodaj komentarz

CommentLuv badge